Searc Page

Τι είναι το Σύνδρομο Ευερέθιστου Εντέρου

04/27/2021

Το Σύνδρομο Ευερέθιστου Εντέρου (Irritable Bowel Syndrome – IBS) ή διαφορετικά η Σπαστική Κολίτιδα είναι ένα σύνολο κλινικών εκδηλώσεων που οφείλονται σε κινητική διαταραχή του παχέος εντέρου και του ορθού, απουσία οποιασδήποτε οργανικής βλάβης, ενώ συχνά αποτελεί μέρος μίας γενικότερης διαταραχής του πεπτικού σωλήνα.

Σύμφωνα με τα διαγνωστικά κριτήρια ROME IV, ως Ευερέθιστο Έντερο ορίζεται ο υποτροπιάζων κοιλιακός πόνος,
συχνότητας εμφάνισης κατά μέσο όρο τουλάχιστον 1 ημέρα την εβδομάδα (με εμφάνιση συμπτωμάτων 6 μήνες πριν τη διάγνωση) για διάστημα τουλάχιστον 3 μηνών, εμφάνισης δύο ή περισσότερων από τα εξής:
πόνος σχετιζόμενος με την κένωση, πόνος σχετιζόμενος με αλλαγή στην μορφή των κοπράνων,
πόνος σχετιζόμενος με αλλαγή στη συχνότητα των κενώσεων.

Επιδημιολογικά στοιχεία για το IBS

Επιδημιολογικές μελέτες έχουν επιβεβαιώσει την αυξημένη συχνότητα εμφάνισης της διαταραχής του Ευερέθιστου Εντέρου. Εκτιμάται ότι 10-25 % του παγκόσμιου πληθυσμού παρουσιάζει συμπτώματα Ευερέθιστου Εντέρου. Πιο συγκεκριμένα, μελέτες από όλο τον κόσμο επιβεβαιώνουν, ότι το Σύνδρομο Ευερέθιστου Εντέρου παρουσιάζεται σε ποσοστό 11-14% των ενηλίκων. Η νόσος φαίνεται να εμφανίζεται συχνότερα στους κατοίκους των πόλεων, ενώ πλήττει τις γυναίκες σε σχεδόν διπλάσιο αριθμό συγκριτικά με τους άνδρες. Κάνει την εμφάνισής της σε ηλικίες 20-40 ετών, ενώ η επικράτησή της είναι εξαιρετικά σπάνια μετά την ηλικία των 60 χρονών.

Επιδημιολογικά στοιχεία από την Ελλάδα έδειξαν,
ότι η συχνότητα της νόσου στον αστικό πληθυσμό της χώρας είναι περίπου 21%,
γεγονός που επισημαίνει την προσοχή όσον αφορά την πρόληψη,
την έγκαιρη διάγνωση και την αντιμετώπιση της συγκεκριμένης πάθησης.
 

Αίτια παθογένειας του IBS

Τα αίτια παθογένειας του ευερέθιστου εντέρου δεν έχουν αποσαφηνιστεί πλήρως, αλλά σε γενικές γραμμές απαντώνται σε άτομα με μη ενδεδειγμένο τρόπο ζωής, όπως η ανθυγιεινή  διατροφή, η έλλειψη σωματικής δραστηριότητας κ.α., με άλογη χρήση φαρμάκων ή καθαρτικών, με ήδη υπάρχοντα ενδοκρινικά, νευρομυϊκά, μεταβολικά νοσήματα και ψυχολογικά τραύματα ή διαταραχές και με μικρού βαθμού γενετική προδιάθεση.

Πολλές φορές η συννοσηρότητα προκαλεί την εμφάνιση ή εντείνει τα συμπτώματα του Ευερέθιστου Εντέρου. Πιο συγκεκριμένα το 10% περίπου των συμπτωμάτων εμφανίζονται μετά από επεισόδιο οξείας γαστρεντερίτιδας ή εκκολπωματίτιδας ή μετά από κάποιο έντονα στρεσογόνο ερέθισμα. Ακόμη, αρκετά συχνά η συστηματική κατανάλωση συγκεκριμένων τροφών ή συνδυασμών τροφών που ερεθίζουν έναν οργανισμό, μπορούν να προκαλέσουν εμφάνιση του συνδρόμου.

Τύποι IBS και συμπτωματολογία

Συνήθως τα συμπτώματα διατηρούνται για μεγάλα χρονικά διαστήματα, μηνών ή ακόμα και χρόνων ταλαιπωρώντας τους ασθενείς. Το αίσθημα πόνου μπορεί να αποτελεί το μοναδικό σύμπτωμα ή να συνδυάζεται µε δυσκοιλιότητα, διάρροια ή και εναλλασσόμενη διάρροια µε δυσκοιλιότητα.

Υπάρχουν τέσσερις τύποι Ευερέθιστου Εντέρου, καθοριζόμενοι ανάλογα με την ύπαρξη ή μη των προαναφερθέντων συμπτωμάτων:

1.IBS-C (δυσκοιλιότητα)

2.IBS-D (διάρροια)

3.IBS-M ή -Α (εναλλαγές διάρροιας και δυσκοιλιότητας), και τέλος

4.IBS-U (απροσδιόριστου τύπου).

Άλλα συμπτώματα μπορεί να είναι το φούσκωμα, οι πολλαπλές πρωινές κενώσεις ή η τάση για κένωση πολύ σύντομα μετά από ένα γεύμα. Αξίζει να σημειωθεί, ότι τα συμπτώματα του Ευερέθιστου Εντέρου συναντώνται συχνότερα ή εντονότερα σε περιόδους άγχους των ασθενών, ενώ στους ασθενείς µε Ευερέθιστο Έντερο πέραν των διαταραχών κινητικότητας του εντέρου, προκύπτουν διαταραχές στην επικοινωνία μεταξύ εντέρου και εγκεφάλου, αυξημένη σπλαχνική ευαισθησία, διατάραξη του εντερικού μικροβιώματος, προβλήματα στη συνοχή του εντερικού τοιχώματος που οδηγούν σε διαρρέον έντερο (leacky gut), καθώς και απορρύθμιση τοπικής ανοσολογικής απόκρισης. Άλλα συνήθη συμπτώματα είναι το φούσκωμα, ο μετεωρισμός, οι πονοκέφαλοι και η αποβολή βλέννας με τα κόπρανα.

Ευερέθιστο Εντέρο

Η ιατρική διάγνωση του IBS

Υπάρχουν ωστόσο και άλλες περιπτώσεις παθήσεων που χαρακτηρίζονται από τα παραπάνω συμπτώματα. Για αυτό η ιατρική διάγνωση θα πρέπει να γίνεται με ιδιαίτερη προσοχή, μέσω της σωστής λήψης ιστορικού και της σωστής αξιολόγησης της κατάστασης υγείας των ασθενών με πιθανό Σύνδρομο Ευερέθιστου Εντέρου. Για να αποφευχθεί η λανθασμένη διάγνωση, ιδιαίτερη σημασία θα πρέπει να δίνεται σε περιπτώσεις ανεξήγητης απώλειας σωματικού βάρους, αναιμίας, πυρετού, διαταραχών ύπνου λόγω πόνου, νυχτερινής αφύπνισης λόγω διάρροιας, αιμορραγίας κατά τις κενώσεις, μαύρου χρώματος κοπράνων, συμπτωμάτων σε άτομα >45 ετών και σε οικογενειακό ιστορικό πάθησης του πεπτικού (IBS, καρκίνου παχέος εντέρου, κοιλιοκάκης, κ.α.).

Στους διαγνωσμένους ασθενείς µε Σύνδρομο Ευερέθιστου Εντέρου συνίστανται κάποιες ή συνδυασμός των παρακάτω εξετάσεων:

  1. αιματολογικές εξετάσεις
  2. καλλιέργεια και παρασιτολογική κοπράνων
  3. υπερηχογράφημα ή αξονική κοιλίας
  4. κολονοσκόπηση
  5. έλεγχος λειτουργίας θυρεοειδούς, κ.α

Επίσης, οι πιθανοί πάσχοντες από το σύνδρομο ελέγχονται για καρκίνο του παχέος εντέρου, νόσο του Crohn και άλλες συγγενούς συμπτωματολογίας νόσους, καθώς είναι ιδιαίτερα σημαντικό να αποκλειστεί η ύπαρξη οποιουδήποτε άλλου νοσήματος, ώστε να γίνει σωστή διάγνωση.

ΕΓΓΡΑΦΕΙΤΕ ΣΤΟ NEWSLETTER ΜΑΣ

Συμπληρώστε το email σας για να λαμβάνετε ενημερώσεις από την εταιρεία μας και να μαθαίνετε πρώτοι τις εξελίξεις σε νέα προϊόντα.

Θεραπευτικές προσεγγίσεις για το IBS

Επειδή τα αίτια παθογένειας του συνδρόμου δεν είναι προσδιορισμένα,  η θεραπεία έχει εμπειρικό χαρακτήρα και διαφέρει από ασθενή σε ασθενή. Άμεσος στόχος είναι η μείωση της έντασης και ο περιορισμός της διάρκειας των συμπτωμάτων. Η συνήθης αντιμετώπιση της πάθησης περιλαμβάνει συστάσεις για αλλαγές των καθημερινών συνηθειών που βελτιώνουν την υγεία και κατά συνέπεια την ποιότητα ζωής. Οι τροποποιήσεις αυτές αφορούν την υιοθέτηση συγκεκριμένων διαιτητικών επιλογών, την αύξηση της σωματικής δραστηριότητας και τη διαχείριση του άγχους ή της ψυχικής κατάστασης που σχετίζεται με τα συμπτώματα.
Σε περίπτωση που οι παραπάνω τροποποιήσεις δεν επιφέρουν τα επιθυμητά αποτελέσματα, οι ειδικοί συνιστούν τη λήψη συμπληρωμάτων διατροφής, όπως συμπληρώματα προβιοτικών, συμβιωτικών και φυτικών ινών, με τελευταία την επιλογή των καθαρά φαρμακευτικών θεραπειών.

Διατροφή και IBS

Η τροποποίηση των διατροφικών συνηθειών αποτελεί, πρωταρχική διαφοροποίηση του τρόπου ζωής των ασθενών με IBS για την καταπράυνση των συμπτωμάτων που το συνοδεύουν. Είναι σημαντικό να διευκρινιστεί, ότι κάθε τύπος IBS απαιτεί διαφορετική διατροφική αντιμετώπιση. Έτσι σε περιπτώσεις ασθενών με IBS-D, προτείνεται συνήθως η αποφυγή κατανάλωσης γαλακτοκομικών, προϊόντων γλουτένης, λιπαρών και μεγάλων ποσοτήτων φρούτων, λαχανικών και οσπρίων, ενώ συχνά συστήνονται και πιο ειδικές δίαιτες, με δημοφιλέστερη τη δίαιτα low FODMAP.

Η δίαιτα low FODMAP αποτελεί μια δίαιτα περιορισμού μιας ομάδας υδατανθράκων (ζυμούμενους ολιγοσακχαρίτες, δισακχαρίτες, μονοσακχαρίτες και πολυόλες) από την καθημερινή διατροφή, οι οποίοι έχουν την τάση να μην απορροφώνται πλήρως από το λεπτό έντερο, αλλά να απορροφούν νερό και να υφίστανται ζύμωση, προκαλώντας δυσάρεστα συμπτώματα, όπως αέρια, φούσκωμα και διάρροια. Παρ’ όλα αυτά , οι παραπάνω συστάσεις δεν σημαίνουν τον πλήρη αποκλεισμό αυτών των ομάδων τροφίμων, καθώς υπάρχει μια ποικιλία τροφών πιστοποιημένων ως κατάλληλες για μια low FODMAP διατροφή.

Στο IBS-C από την άλλη, συνιστάται η αύξηση της πρόσληψης φυτικών ινών από πράσινα λαχανικά και φρούτα, καθώς και η κατανάλωση αρκετού νερού, τουλάχιστον 1,5-2 λίτρα τη μέρα.

Τέλος, σε περιπτώσεις IBS-M που συνοδεύεται από εναλλασσόμενη  διάρροια και δυσκοιλιότητα, οι διατροφικές συνήθειες θα πρέπει να προσαρμόζονται ανάλογα με το σύμπτωμα που επικρατεί κάθε φορά. Επιπλέον, είναι ιδιαίτερα βοηθητικό το άτομο που πάσχει από οποιονδήποτε τύπο IBS, να διατηρεί ένα ημερολόγιο καταγραφής τροφών και των συμπτωμάτων (ή μη) που προκάλεσε η κατανάλωσή τους. Σε κάθε περίπτωση όμως, η παρακολούθηση από κάποιον κλινικό διαιτολόγο κρίνεται απαραίτητη, προκειμένου ο ασθενής να λάβει τη σωστή διατροφική κατεύθυνση και επίβλεψη.

Συμπληρώματα Διατροφής και Σύνδρομο Ευερέθιστου Εντέρου

Πληθώρα μελετών των τελευταίων χρόνων έχει αναδείξει την αποτελεσματικότητα των συμπληρωμάτων προβιοτικών, συμβιωτικών και φυτικών ινών στην αντιμετώπιση των συμπτωμάτων του Συνδρόμου Ευερέθιστου Εντέρου. Όλο και περισσότεροι πάσχοντες γνωρίζουν πραγματική βελτίωση, χωρίς δυσάρεστες συνέπειες, τόσο άμεσα κατά τη διάρκεια λήψης τους όσο και μακροπρόθεσμα μετά το πέρας της θεραπείας.

Τα συμπληρώματα προβιοτικών και συμβιωτικών (συνδυασμός προβιοτικών και πρεβιοτικών ινών), δρουν ενισχύοντας ή ακόμα και αποκαθιστώντας το εντερικό μικροβίωμα, επαναφέροντας έτσι τη λειτουργικότητα του εντέρου και αντιμετωπίζοντας τα συμπτώματα. Αυτή τους η δράση καθιστά τη λήψη τους απαραίτητη σε όλους τους τύπους Ευερέθιστου Εντέρου. 

Αντίστοιχα, τα συμπληρώματα διαλυτών φυτικών ινών έχουν την τάση να βελτιστοποιούν την κινητικότητα του εντέρου και ταυτόχρονα να συνδράμουν στην ενίσχυση του εντερικού μικροβιώματος, λόγω της πρεβιοτικής τους δράσης, γεγονός που τα καθιστά κατάλληλα για το IBS-C αλλά και το IBS-M (κατά περιόδους δυσκοιλιότητας).

 

Ψυχολογική διαχείριση του IBS  

Η άμεση επικοινωνία μεταξύ εγκεφάλου και εντέρου είναι πλέον αδιαμφισβήτητη. Ψυχολογικά προβλήματα που σχετίζονται με τραυματικές εμπειρίες, αγχώδη διαταραχή, κατάθλιψη, παράνοια κ.α. εντοπίζονται πολύ συχνά σε πάσχοντες από IBS, καθώς η έντασή τους επηρεάζεται άμεσα από την ένταση των συμπτωμάτων του. Ακόμη, το stress που προκαλείται από τους περιβαλλοντικούς παράγοντες, αλλά και από τους σύγχρονους ρυθμούς ζωής έχει αποδειχθεί ότι επηρεάζει στο πολλαπλάσιο τα άτομα με σύνδρομο του ευερέθιστου εντέρου. 

Επομένως, η ψυχολογική και ίσως η ψυχιατρική υποστήριξη των ατόμων αυτών θεωρείται σημαντική για την διαχείριση της ψυχικής τους υγείας και τη μετέπειτα διαχείριση των συμπτωμάτων του IBS.

 

 

συνδεση εντερου-εγκεφαλου

Φαρμακευτικές θεραπείες για το IBS

Οι περιπτώσεις πασχόντων από Σύνδρομο Ευερέθιστου Εντέρου, που κατάφεραν να θέσουν υπό έλεγχο το πρόβλημα υγείας τους, κάνοντας πράξη τις παραπάνω τροποποιήσεις, είναι αρκετές. Ωστόσο, σε περιπτώσεις που δεν επέρχονται τα επιθυμητά αποτελέσματα προτείνεται φαρμακευτική αγωγή. Στις περιπτώσεις IBS-C και IBS-Μ (κατά τις περιόδους δυσκοιλιότητας) προτείνονται καθαρτικά, ενώ στις περιπτώσεις IBS-D και IBS-M (κατά τις περιόδους διάρροιας), αντιδιαρροϊκά. Ακόμη, σπασμολυτικά  και ήπια αναλγητικά ή και συνδυασμοί αυτών λαμβάνονται για μείωση των κοιλιακών πόνων, σε όλες τους τύπους IBS.

Είναι σημαντικό να σημειωθεί, ότι αυτές οι φαρμακευτικές, μη φυσικές θεραπείες αν και ανακουφίζουν άμεσα από τα συμπτώματα, έχουν παροδική και τελικά επιβαρυντική δράση, καθώς επηρεάζουν και αποδυναμώνουν το νευρικό σύστημα του εντέρου και καταστρέφουν το εντερικό μικροβίωμα.

Η καινοτομία της OLONEA στα συμπληρώματα προβιοτικών και φυτικών ινών για τη διαχείριση του IBS

Η OLONEA®, μια εταιρία 10ετούς εμπειρίας στο χώρο των φυσικών συμπληρωμάτων διατροφής, παρέχει ολοκληρωμένες σειρές προβιοτικών-συμβιωτικών bacteflora® και φυτικών ινών bactefiber®, για την ενίσχυση του εντερικού μικροβιώματος και την αντιμετώπιση των συμπτωμάτων του Συνδρόμου Ευερέθιστου Εντέρου.

Πιο συγκεκριμένα, κάθε ένα από τα σκευάσματα bacteflora®, διαθέτει μια μοναδική σύνθεση προβιοτικών βακτηρίων με στοχευμένη δράση, ενισχύοντας το εντερικό μικροβίωμα με συνδυασμούς μικροοργανισμών απαραίτητων σε κάθε περίπτωση. Ακόμη τα συμβιωτικά bacteflora® περιέχουν προβιοτικά και πρεβιοτικό για την ακόμα πιο ενισχυμένη δράση και την ανακούφιση από τα συμπτώματα του Ευερέθιστου Εντέρου.

Τα σκευάσματα φυτικών ινών bactefiber® περιέχουν μερικώς υδρολυμένο κόμμι Guar, μια άριστης ποιότητας πρώτη ύλη (Sunfiber®) και αποτελεί φυσικό πολυσακχαρίτη που προέρχεται από το φασόλι Guar. Το PHGG είναι καλά ανεκτό από τον οργανισμό και υφίσταται αργή ζύμωση από τα ενδογενή βακτήρια του εντέρου με αποτέλεσμα να ασκεί ισχυρή πρεβιοτική δράση, ενισχύοντας το εντερικό μικροβίωμα.
Ακόμη διαθέτει πιστοποίηση από το Monash University, ως φυτική ίνα κατάλληλη για low FODMAP διατροφή. Μάλιστα έρευνες έχουν αναδείξει την ευεργετική του δράση στην ανακούφιση των συμπτωμάτων του IBS-C, -D και -M, αντιμετωπίζοντας τα συμπτώματα δυσκοιλιότητας αλλά και διάρροιας, τόσο σε ενήλικες όσο και σε παιδιά.

Η σημαντική καινοτομία της OLONEA® τόσο στα προϊόντα bacteflora®, όσο και στα bactefiber®,
αποτελεί η δημιουργία συνδυαστικών σκευασμάτων με βιταμίνες, μέταλλα και φυτοθρεπτικά συστατικά.
Η OLONEA®, βασίζεται στη θεραπευτική δύναμη της φύσης, προσεγγίζοντας την υγεία ολιστικά.
Στόχος είναι η συνολική  βελτίωση της υγείας του οργανισμού και όχι απλά η θεραπεία ενός συμπτώματος ή μιας ασθένειας.    

Συμπερασματικά, το Σύνδρομο Ευερέθιστου Εντέρου αποτελεί μία αρκετά συχνή, και επιμένουσα πάθηση του γαστρεντερικού συστήματος, που επηρεάζει σημαντικά τη συνολική υγεία, υποβαθμίζοντας την ποιότητα ζωής τους.
Η ακριβής ιατρική διάγνωση  και η όσο πιο φυσική θεραπευτική προσέγγιση του IBS, αποτελούν κρίσιμους παράγοντες διαχείρισής του. Πέραν της υιοθέτησης του ενδεδειγμένου τρόπου ζωής, η λήψη φυτικών συμπληρωμάτων προβιοτικών, συμβιωτικών και φυτικών ινών, συμβάλλουν σημαντικά στην υγεία του γαστρεντερικού συστήματος, ενδυναμώνοντάς το.

Βιβλιογραφία

Card, T., Canavan, C. and West, J., 2014. The epidemiology of irritable bowel syndrome. Clinical Epidemiology, p.71.

Craig, R., 2018. Low FODMAP Diet for IBS. Gastroenterology, 154(5), p.1547.

Morelli, L. and Capurso, L., 2021. FAO/WHO Guidelines on Probiotics.

Papatheodoridis, G. and Karamanolis, D., 2005. Prevalence and Impact of Upper and Lower Gastrointestinal Symptoms in the Greek Urban General Population. Scandinavian Journal of Gastroenterology, 40(4), pp.412-421.

Quartarone, G., 2013. Role of PHGG as a dietary fiber: a review article. Minerva Gastroenterol Dietol, 59(4), p.329-40. PMID: 24212352.

Radovanovic-Dinic, B., Tesic-Rajkovic, S., Grgov, S., Petrovic, G. and Zivkovic, V., 2018. Irritable bowel syndrome – from etiopathogenesis to therapy. Biomedical Papers, 162(1), pp.1-9.

Romano, C., 2013. Partially hydrolyzed guar gum in pediatric functional abdominal pain. World Journal of Gastroenterology, 19(2), p.235.

Schmulson, M. and Drossman, D., 2017. What Is New in Rome IV. Journal of Neurogastroenterology and Motility, 23(2), pp.151-163.

Κοινοποίηση Άρθρου

Προϊόντα που αναφέρονται στο άρθρο

bactefiber regular

bactefiber® REGULAR

Φυτικές ίνες για την ανακούφιση από τη δυσκοιλιότητα.

Φυτικές ίνες για την ανακούφιση από τη δυσκοιλιότητα.

bacteflora-plus

bacteflora® PLUS

Συμβιωτικό με προβιοτικό & πρεβιοτικό με ενισχυμένη σύνθεση για την καθημερινή συμπλήρωση του εντερικού μικροβιώματος και τη φυσιολογική λειτουργία του εντέρου.

Συμβιωτικό με προβιοτικό & πρεβιοτικό με ενισχυμένη σύνθεση για την καθημερινή συμπλήρωση του εντερικού μικροβιώματος και τη φυσιολογική λειτουργία του εντέρου.

BacteFlora-microbiome

bacteflora® MICROBIOME

Συμβιωτικό νέας γενιάς με προβιοτικό & πρεβιοτικό για τη συμπλήρωση & αποκατάσταση του εντερικού μικροβιώματος

Συμβιωτικό νέας γενιάς με προβιοτικό & πρεβιοτικό για τη συμπλήρωση & αποκατάσταση του εντερικού μικροβιώματος.